استفاده از اسانس های عطری در صنعت عطرسازی و حتی برخی محصولات آرایشی و بهداشتی بسیار رایج است؛ اما این سؤال برای بسیاری از افراد مطرح میشود که آیا این ترکیبات معطر و اسانس ها میتوانند برای پوست یا سیستم تنفسی مضر باشند؟
پاسخ به این پرسش به نوع اسانس، میزان خلوص، نحوه استفاده و حساسیت فردی هر شخص بستگی دارد. برخی اسانس های بیکیفیت یا استفاده نادرست از آنها ممکن است باعث تحریک پوستی، سردرد یا واکنشهای آلرژیک شوند، در حالی که اسانس های استاندارد و دارای مجوز که اغلب در گران ترین عطرهای فرانسه استفاده میشوند؛ معمولاً در غلظت مجاز ایمن تلقی میشوند.
اسانس عطر چیست؟
اسانس عطر یک ماده معطر و بنیادین در صنعت عطرسازی محسوب می شود که هویت بویایی هر عطر را شکل داده و از ترکیب عصاره های طبیعی، گیاهی، حیوانی یا مواد معطر سنتتیک (مواد مصنوعی ساخته شده به دست انسان) به دست می آید. این ماده بدون الکل بوده و به عنوان منبع اصلی یک رایحه در ساخت انواع عطر، ادکلن، ادوپرفیوم و محصولات خوشبو کننده به کار می رود.
اسانس عطر، ساختاری لایه ای شامل نت های ابتدایی، میانی و پایه دارد که به ترتیب مسئول ایجاد بوی اولیه، شکلگیری شخصیت اصلی رایحه و ماندگاری نهایی آن هستند. میزان و کیفیت این اسانس مستقیمأ بر قدرت پخش بو، ماندگاری، قیمت و تجربه حسی عطر تاثیر زیادی دارد.
انتخاب صحیح این اسانس عطر هم نیازمند داشتن یک دانش دقیق از ترکیبات و تعادل در رایحه ها و استانداردهای ایمنی مصرف، خصوصا در تماس با پوست است.
مضرات استفاده از عطر با اسانس های تقلبی
1. مضرات پوستی
اولین مشکلی که استفاده از اسانس های تقلبی ایجاد می کند بروز التهاب، قرمزی، خارش، سوزش، خشکی شدید پوست و درماتیت تماسی است. این اسانس ها و عطرهای تقلبی چون مواد غیرایمن و ترکیبات تحریک کننده دارند می توانند مشکلات فراوانی را برای ما ایجاد کنند. مثلا در صورت استفاده مکرر منجر به بروز لکه های پوستی، نازک شدن اپیدرم، تیره شدن پوست و بروز حساسیت های پوستی مزمن می شوند. افرادی که پوست حساس یا سابقه تجربه آلرژی دارن،د بیشترین آسیب را از این محصولات می بینند.
2. آسیب های بینایی و چشمی
یکی از ضررهای اسانس عطر تقلبی و بی کیفیت، سوزش شدید، قرمزی، ریزش اشک، کاهش دید و التهابات ناشی از بخار یا تماس مستقیم آن با چشم شما است. برخی ترکیبات شیمیایی که در این محصولات به کار می رود به صورت تماس مستقیم حتی ممکن است به قرنیه هم آسیب وارد کند. ضمن اینکه استفاده از این مواد خطرناک در محیط های بسته، خطر آسیب چشمی را افزایش می دهد.
3. سردرد و سرگیجه
یکی دیگر از عوارض اسانس های عطر، بروز سردرد و سرگیجه به واسطه رایحه های تند و مصنوعی اسانس های تقلبی است. این اسانس ها سیستم عصبی شما را تحریک کرده و موجب بروز مشکلاتی مانند سردردهای ضربان دار، سرگیجه، تهوع و احساس فشار در سر می شوند. البته اگر مستعد میگرن یا حساسیت بویایی باشید، این حالت در شما شایع تر است. ضمناً فراموش نکنید که استنشاق مداوم این بوها می تواند تمرکز ذهنی شما را هم کاهش دهد.
4. مشکلات استنشاق و تنفسی
استنشاق بخارات عطرهای تقلبی ممکن است دستگاه تنفس شما را هم با مشکل روبرو کند. مشکلاتی مانند تشدید آسم، خس خس سینه، سرفه، تنگی نفس، تحریک مجاری تنفسی یا بروز آلرژی های تنفسی از اتفاقاتی هستند که شما احتمالاً با استنشاق این اسانس های تقلبی با آن ها روبرو خواهید شد. مواد فرار شیمیایی که در این اسانس های تقلبی موجود هستند، به راحتی به عمق ریه شما نفوذ کرده و در استفاده طولانی مدت خطر بروز آسیب های تنفسی مزمن را افزایش می دهند. نکته مهم اینکه این خطرات در بیمارانی که مشکلات تنفسی دارند، سالمندان و کودکان بیشتر است.
5. مسمویت
در ادامه پاسخ دهی به این سوال که آیا اسانس عطر ضرر دارد یا خیر؟ میتوان گفت که بعضی از اسانس های تقلبی، ترکیباتی سمی و الکل های صنعتی دارند که به واسطه استنشاق و مصرف تصادفی یا تدوم تماس با پوست، منجر به بروز مسمومیت هایی مثل استفراغ، تهوع، سردرد شدید، ضعف عمومی و اختلالات عصبی می شوند. در موارد جدی این مسمومیت ها نیاز به مداخله فوری پزشک دارند.
6. امکان آتش سوزی
و نکته آخر اینکه عطرها و اسانس های تقلبی معمولاً درصد بالایی الکل نامرغوب و اشتغال زا هم دارند. نگهداری یا استفاده از این محصولات در کنار یا نزدیکی حرارت، شعله یا وسایل الکتریکی می تواند خطر انفجار و آتش سوزی را افزایش دهد. همچنین این محصولات معمولا در بسته بندی هایی که استاندارد نیستند نگهداری می شوند که بر روی این بسته بندی ها هیچ اطلاعاتی در مورد ایمنی آن ها درج نشده و همین موضوع خطرناک بودن آن ها را چند برابر می کند.
چگونه میتوان خطرات ناشی از استفاده اسانس را کاهش داد؟
اول از همه باید اطلاعتتان در مورد این محصولات را افزایش دهید. اما در هر حال اگر تشخیص اسانس اصل از تقلبی برایتان سخت است، این بخش را با دقت مطالعه کنید.
انتخاب عطرهای اصل و معتبر
- خرید از برندها و فروشندگان معتبر.
- بررسی برچسب ترکیبات، تاریخ تولید و مجوزهای بهداشتی.
انجام تست حساسیت پوستی
- مقدار کمی از عطر را روی بخش کوچکی از پوست بمالید.
- حداقل ۲۴ ساعت صبر کنید تا از نبود واکنش آلرژیک مطمئن شوید.
پرهیز از تماس با چشم، دهان و مخاط
- عطرها ها نباید با چشم، بینی، دهان یا زخم های باز تماس داشته باشند.
استفاده در محیط های باز با تهویه مناسب
- تهویه مناسب باعث کاهش سردرد، سرگیجه و مشکلات تنفسی می شود.
محدود کردن مقدار و دفعات مصرف
- مصرف بیش از حد، حتی اگر اسانس اصل باشد؛ می تواند باعث تحریک سیستم عصبی و تنفسی شود.
دور نگه داشتن از کودکان و افراد حساس
- بطور کلی عطرها را دور از دسترس کودکان، زنان باردار و بیماران تنفسی و یا افراد با آلرژی پوستی نگهداری کنید.
- نگهداری ایمن و صحیح
عطرها را دور از نور مستقیم، گرما و شعله نگهدارید تا هم کیفیت اسانس حفظ شود و هم خطر آتشسوزی کاهش یابد.
جمع بندی
عطرها همان ردپای ما هستند و هرچه با دقت بیشتری انتخاب شوند، تاثیر شگفت انگیزتری دارند. اول از همه، همیشه از سایت ها و فروشگاه های معتبر خرید کنید تا از انتخابتان مطمئن باشید. در ادامه، جستجو و مطالعه کردن را فراموش نکنید و سطح اطلاعاتتان در مورد خوشبو کننده ها و عطرها را، بالا ببرید. دانش در هر زمینه ای گره گشاست، خصوصا اگر پای جان و سلامتی ما درمیان باشد.
سوالات متداول
چه کسانی نباید از اسانسها استفاده کنند؟
کودکان، زنان باردار، افراد مبتلا به آلرژی یا بیماری های تنفسی و کسانی که پوست حساسی دارند؛ نباید از اسانس ها استفاده کنند.
اسانس تقلبی چه مشکلاتی ایجاد میکند؟
حساسیت پوستی، سردرد، تحریک چشم و تنفس، مسمومیت و خطر آتش سوزی.
چرا عطرها باید در محیط های تهویه دار استفاده شوند؟
برای جلوگیری از سردرد، سرگیجه و تحریک تنفسی.
مقاله مرتبط:
مقاله مرتبط:
مقاله مرتبط:
نظرات کاربران