این روزها، رژیمهای مختلفی برای کاهش وزن معرفی میشوند که یکی از آنها رژیم فستینگ (یا روزهداری متناوب) است. برخلاف بسیاری از روشهای دیگر، این رژیم تمرکز خود را بر زمان مصرف غذا بهجای اینکه دقیقاً چه چیزی مصرف کنید، قرار میدهد. سوال اصلی اینجاست: آیا فستینگ واقعا موثر است؟ آیا میتواند به چربیسوزی و کاهش وزن بدون عوارض کمک کند؟
براساس تحقیقات دانشگاه جان هاپکینز و دانشگاه هاروارد، رژیم فستینگ علاوه بر تاثیر در کاهش وزن، مزایایی از جمله بهبود عملکرد ذهنی، کاهش بیماریهای مرتبط با قلب و کاهش مقاومت انسولین را نشان داده است. اما قبل از انتخاب این رژیم، باید جزئیات آن را بررسی کنید تا بدانید که آیا با شرایط جسمی شما سازگار است یا خیر. پس برای دانستن این موضوع با ما همراه باشید.

رژیم فستینگ چیست؟
فستینگ، رژیمی است که با تعیین بازههای مشخص زمانی برای غذا خوردن و عدم مصرف مواد غذایی، بدن را وارد چرخهی خاصی میکند. این چرخه به طور طبیعی باعث استفاده از ذخایر چربی بدن میشود.
طبق گفتهی دکتر مارک ماتسون از دانشگاه جان هاپکینز، در حالت طبیعی وقتی بدن غذا مصرف میکند، از کالریهای جدید به عنوان سوخت استفاده میکند. اما وقتی غذا نخوردن ادامه پیدا میکند، بدن ذخایر قند خود را تمام کرده و شروع به سوزاندن چربیها میکند. این حالت به سوئیچ متابولیک معروف است و کلید کاهش وزن در این رژیم محسوب میشود.
انواع رژیم فستینگ
این رژیم به صورتهای مختلف قابل اجرا است که برخی از محبوبترین روشهای آن شامل موارد زیر است:
۱. مدل 16/8
یکی از رایجترین شیوهها در فستینگ است که فرد برای مدت ۱۶ ساعت از روز چیزی نمیخورد و وعدههای غذایی را تنها در بازهای ۸ ساعته میل میکند (مثلاً از ۱۰ صبح تا ۶ عصر).
۲. روش 5:2
در این مدل، افراد ۵ روز هفته به صورت معمول غذا میخورند و دو روز باقیمانده کالری مصرفی خود را به تنها ۵۰۰ تا ۶۰۰ کالری کاهش میدهند.

۳. فستینگ طولانیمدت
این روش شامل روزهداریهای طولانیتر مثل ۲۴ یا ۴۸ ساعت است که متخصصان هشدار میدهند انجام بیش از حد آن میتواند به بد آسیب برساند و باعث ذخیره چربی بیشتر شود.
بر اساس مطالعات دکتر ماتسون، معمولاً برای عادت کردن به فستینگ بدن به ۲ تا ۴ هفته زمان نیاز دارد و در ابتدا ممکن است افراد احساس گرسنگی یا بیحوصلگی کنند.
اگر تمایل به آگاهی از نحوه آغاز این رژیم یا بررسی نکات تخصصی دارید، میتوانید با مراجعه به پلتفرم دکتر خوبه بهترین متخصصین تغذیه و مراکز لاغری را پیدا کنید و از خدمات آنها بهره ببرید.
آیا رژیم فستینگ به چربیسوزی کمک میکند؟
تحقیقات نشان دادهاند که رژیم فستینگ میتواند نقش موثری در کاهش چربیهای شکم و پهلو داشته باشد. دلیل این امر استفاده بدن از چربی ذخیرهشده برای سوخترسانی در دورههای طولانیمدت روزهداری است.
کاهش وزن چقدر خواهد بود؟
به گفتهی دکتر فرنک هو از دانشگاه هاروارد، افرادی که از فستینگ پیروی میکنند معمولاً بهصورت میانگین ۰.۵ تا ۱ کیلوگرم در هفته کاهش وزن را تجربه میکنند. اگرچه کاهش وزن در این رژیم کندتر است، اما معمولاً پایدارتر از رژیمهای محدودکننده کالری و کوتاهمدت محسوب میشود.
یکی از مزایای این رژیم، ایجاد حالت کتوزیس (چربیسوزی به دلیل عدم مصرف کربوهیدراتها) در بدن است. در این حالت، چربی به سوخت اصلی بدن تبدیل شده و به شکل مؤثری سوزانده میشود.
برای کسانی که به دنبال لاغری حرفهای و بهصورت نظارتی هستند، مشورت با متخصصین بهترین کلینیک لاغری در تهران میتواند انتخاب مناسبی باشد.
فواید سلامتی فستینگ
علاوه بر کمک به کاهش وزن، رژیم فستینگ دارای فواید گستردهای برای سلامتی بدن و مغز است که طبق تحقیقات دانشگاه جان هاپکینز شامل موارد زیر میشود:
- بهبود حافظه و تمرکز: مطالعات نشان دادهاند که این رژیم باعث تقویت عملکرد شناختی مغز و کاهش بیماریهای عصبی مرتبط با سن میشود.
- سلامت قلب: کاهش فشار خون، بهبود سطح چربیهای خون و کاهش ضربان قلب در دوره استراحت، از اثرات این رژیم است.
- کنترل دیابت: کمک به تنظیم سطح قند خون و بهبود مقاومت انسولین در افراد مبتلا به دیابت نوع دوم.
- بهبود سلامت سیستم گوارش: فستینگ میتواند باعث تعادل میکروبیوم روده و کاهش التهاب در سیستم گوارشی شود.
- کاهش خطر ابتلا به بیماریهای مزمن: مانند بیماریهای قلبی، برخی انواع سرطان و دیابت.
نکات مهم پیش از شروع فستینگ
رژیم فستینگ برای همه مناسب نیست. قبل از شروع آن، ضروری است که با پزشک خود مشورت کنید، خصوصاً اگر شرایط خاصی مانند موارد زیر دارید:
- افراد زیر ۱۸ سال
- زنان باردار یا شیرده
- مبتلایان به دیابت نوع یک یا سابقه مشکلات مربوط به گلوکز خون
- افرادی که سابقه اختلالات تغذیه دارند.
اگر طی انجام این رژیم دچار عوارضی همچون سردرد، ضعف، حالت تهوع یا استرس غیرعادی شدید، باید سریعاً با پزشک مشورت کنید.

رژیم فستینگ و سبک زندگی سالم
هرچند فستینگ ممکن است به چربیسوزی و کاهش وزن کمک کند، اما رعایت سبک زندگی سالم از اهمیت بیشتری برخوردار است. ترکیب این رژیم با انتخابهای هوشمند غذایی و کاهش مصرف مواد فرآوریشده مانند فستفودها یا غذاهای قندی، تاثیر آن را چند برابر میکند. گاهی تنها با انتخابهای سادهتر مثل جایگزین کردن نان سبوسدار به جای نان سفید یا حذف میان وعدههای ناسالم، میتوانید اولین قدمها را برای کاهش چربیهای شکم بردارید.
مطالعات تاکید میکنند که برای نتیجهگیری بهتر، رژیم غذایی مبتنی بر مواد غذایی با فیبر بالا، پروتئین کمچرب و چربیهای سالم مانند روغن زیتون و آجیل را در کنار این رژیم به کار بگیرید.
مقاله مرتبط: رژیم لاغری ساده و کم هزینه برای کاهش وزن
جمعبندی
رژیم فستینگ یک رویکرد علمی برای کاهش وزن و چربیسوزی است که با انتخاب زمانهای خاص غذا خوردن، به بدن فرصت سوزاندن ذخایر چربی را میدهد. هرچند که این روش مزایای متعددی دارد، شروع آن بدون نظارت پزشکی ممکن است خطراتی به دنبال داشته باشد. در نهایت، رژیم فستینگ اگر به صورت منظم و همراه با برنامه غذایی سالم و مناسب دنبال شود، میتواند به عنوان یک روش پایدار و کارآمد برای کاهش وزن تبدیل شود. اگر به دنبال اصلاح عادات غذایی خود هستید یا به دنبال بررسی بهتر این رژیم، حتما به پزشکان متخصص و مراکز معتبر مراجعه کنید. به بدن خود توجه کنید و مسیری سالم برای کاهش وزن و بهبود کیفیت زندگی خود آغاز کنید.
مقاله مرتبط:
نظرات کاربران